Longvriendelijk huis

Hoe langer je blootstelling aan luchtvervuilende stoffen en hoe hoger de concentraties, hoe schadelijker het is voor je gezondheid. Dit geldt voor iedereen. Toch zal niet iedereen even snel gezondheidsklachten krijgen. Dat komt omdat mensen verschillend reageren op luchtvervuiling en sommige mensen kwetsbaarder zijn. Vooral kleine kinderen, ouderen, personen met chronische ziekten van de luchtwegen en mensen met hart- en vaatziekten zijn hier gevoeliger voor.
Let daarom extra op met de hieronder vermelde gassen, stoffen en producten, die nadeel kunnen berokken aan je luchtwegen. Regelmatig ventileren en verluchten houdt de lucht gezonder in je huis.

Ventileren en verluchten

Verluchting en ventilatie zijn allebei nodig! Alleen verluchten is niet genoeg. Na een half uur is de frisse lucht verdwenen en krijg je weer ophoping van vocht en bepaalde stoffen.

Wat is ventileren?

Ventileren is het voortdurend verversen van lucht. Je laat de vervuilde binnenlucht naar buiten stromen en vervangt ze door minder verontreinigde buitenlucht. Ventileren doe je via ventilatieroosters of ramen op een kiertje continu open te zetten. Door op een goede, continue manier te ventileren, verbeter je de kwaliteit van het binnenlucht er sterk op en bescherm je je gezondheid.

Wat is verluchten?

Verluchten is het wijd openzetten van de ramen en/of buitendeuren. Zo creëer je een korte, maar grote ‘frisse’ luchtstroom.

Hoe juist ventileren en verluchten?

De manier waarop je een kamer het best ventileert, hangt sterk af van de omstandigheden (de grootte van de ruimte, waarvoor wordt de ruimte gebruikt, het aantal personen in de ruimte, de mogelijkheden om te ventileren). Vocht en verontreinigende stoffen verwijder je in principe best onmiddellijk door continue verluchting.

Concrete tips:

  • Verlucht extra na vochtproducerende activiteiten zoals douchen en koken. Ook na langdurig verblijf in een ongeventileerde ruimte, zoals na het slapen.
  • Ventileer en verlucht extra na gebruik van nieuwe materialen in de woning zoals verf, vezelplaten en meubels. Doe dit gedurende meerdere maanden.
  • Sluit ventilatieopeningen niet af.
  • Gebruik je ventilatiesysteem correct: systemen zijn meestal ontworpen of ingesteld om een specifiek gebouw te ventileren. Doe je dit niet volgens de voorschriften, dan kan de binnenmilieukwaliteit slechter worden.
  • Onderhoud ventilatiesystemen: een slecht werkend systeem kan de lucht in je woning slechter maken in plaats van beter.
  • Reinig ventilatieroosters regelmatig : maak ze open en verwijder stof en vuil.
  • Zet de verwarming laag of af tijdens het verluchten.​

Vermijd luchtvervuilers

​Vermijd zoveel mogelijk stoffen, gassen en producten in je huis die nadelig zijn voor de luchtwegen. Enkele voorbeelden:

CO of koolstofmonoxide

Koolstofmonoxide (CO) is een heel giftig gas. Het is kleur-, smaak- en reukloos. Het ontstaat door onvolledige of slechte verbranding. Last van CO kan je krijgen als je gas (aardgas en butaan- of propaangas), kolen, stookolie, olie, benzine of hout verbrandt.

Hoe CO vermijden?

  • Zorg steeds voor verse luchtaanvoer in de kamer en een goede afvoer van verbrandingsgassen, zeker met een gasgeiser of een verwarmingstoestel zonder rookafvoer.
  • Laat je verwarmingstoestel regelmatig controleren door een erkende vakman.
  • Bij aardgas en mazout geeft de kleur van de vlam aan of er een goede verbranding is. Is de vlam geel, dan is de verbranding niet volledig en moet het toestel worden nagekeken. Ook roetafzetting wijst op een onvolledige verbranding.
  • Plaats geen te grote kachel in een te kleine ruimte.
  • Laat de schoorsteen jaarlijks vegen.
  • Gebruik verplaatsbare verwarmingstoestellen op basis van gas, petroleum of mazout niet langer dan één uur. Gebruik ze zeker niet wanneer je slaapt!
  • Verlucht extra bij windstil of mistig weer, want het risico op CO-vergiftiging is dan groter.

Tabaksrook

Tabaksrook bevat duizenden chemische stoffen, waarvan er minstens 40 als kankerverwekkend zijn gekend.

Hoe tabaksrook vermijden?

  • Rook niet. Als je niet kan stoppen met roken, rook steeds buiten.
  • Vraag aan bezoekers om niet te roken in je huis.
  • Vermijd ook tabaksrook in je wagen: in kleine ruimtes hopen schadelijke stoffen zich sneller op.

Schimmels

Schimmels ontwikkelen zich bij voorkeur in vochtige ruimten, zoals badkamers en kelders. Ze geven vaak, maar niet altijd donkere vlekken op de muur.

Hoe schimmels vermijden?

  • Kook zoveel mogelijk met een deksel op de potten, gebruik steeds de dampkap of zet het raam open als je geen dampkap hebt.
  • Zorg voor een goede ventilatie om condensatie van vocht tegen de muren te vermijden.
  • Los eerst de oorzaak van de vochtigheid op.
  • Verwijder de schimmels met een allesreiniger. Spoel de behandelde oppervlakte af met water. Enkel als de schimmel terug komt,  is het gebruik van een chlooroplossing (1/10) zoals bleekwater aangewezen. Gebruik geen ammoniak. Overdrijf niet met bleekwater want dat is ook vervuilend. Dit is een gevaarlijk product voor je luchtwegen, ogen, kleren,... Laat de oppervlakte nadien volledig drogen. Meng bleekwater nooit met andere reinigingsmiddelen, want dat kan leiden tot gevaarlijke gassen.
  • Enkel gezonde personen mogen schimmel verwijderen. Personen met ademhalingsklachten, zwangere vrouwen,... mogen dit om gezondheidsredenen niet doen. Raadpleeg bij twijfel je huisarts.Schimmelproblemen hebben heel vaak te maken met een structureel probleem aan de woning. Raadpleeg hiervoor een aannemer of een vakman. Opstijgend grondvocht, koudebruggen of vochtinsijpeling zijn de voornaamste boosdoeners. 

Stikstof(di)oxide

Als je in huis veel hout verbrandt (verwarming, open haard) of gebruik maakt van petroleumkachels of een kookvuur op gas komt er meer stikstof(di)oxide in huis.

Hoe stikstof(di)oxide verminderen?

Als je een gasvuur, petroleumkachel of open haard hebt, kan je de blootstelling aan stikstof(di)oxide in huis sterk verminderen door regelmatig te verluchten en voldoende te ventileren. Gebruik een goed werkende dampkap. Een elektrische kookplaat veroorzaakt minder luchtvervuiling.

Vluchtige organische stoffen (in onderhoudsproducten, luchtverfrissers, verven,…)

Vluchtige organische stoffen(VOS) is een verzamelnaam voor een groep van vluchtige of snel verdampende producten. VOS zitten vaak in verf, schoonmaakmiddelen, lijmen, drijfgas voor spuitbussen van haarlak, parfum enz. Ze komen bijvoorbeeld ook voor in geurverfrissers, mottenballen, bouwmaterialen en sigarettenrook. Brandstoffen als benzine en diesel bestaan voor een groot deel uit VOS.

Hoe VOS vermijden?

  • Gebruik geen binnenhuisparfums, geurkaarsen en luchtverfrissers; zij reinigen de lucht niet maar voegen integendeel een extra hoeveelheid vluchtige chemicaliën toe. Doe liever het raam open. Gebruik geen wierrookstokjes.
  • Gebruik indien mogelijk geen producten op basis van vluchtige solventen binnenshuis. Kies alternatieven zoals spuitbussen zonder drijfgas, verf op waterbasis, vasttapijt niet met lijm maar met tape bevestigen... Lees steeds de samenstelling voor je een product koopt of gebruikt! Bij twijfel kan je het veiligheidsblad bij de fabrikant opvragen.
  • Verlucht de ruimte grondig tijdens en meerdere maanden na de werken.
  • Bewaar geen producten op basis van oplosmiddelen als verfrestjes, benzine, of schoonmaakmiddelen in leefruimtes of in aangrenzende garage of kelder.
  • Zorg voor een goede ventilatie van de ruimte terwijl je verft en ook erna.      
  • Volg steeds de instructies op de gebruiksaanwijzing voordat je met een bepaald product aan de slag gaat.
  • Een juiste ventilatie van de woning kan veel problemen voorkomen.

 

Er zijn nog heel wat andere stoffen die de lucht in huis kunnen vervuilen, zoals bijvoorbeeld:

  • Fijn stof
  • Asbest
  • Minerale kunstvezels (asbestvervangers)
  • Cadmium
  • Roet
  • Kwik

Meer info over luchtvervuiling binnenshuis en buitenshuis vind je op de website van de medisch milieukundigen: www.mmk.be .

 

Verschenen op maart 2014 met medewerking van medisch milieukundige An Verdeyen (VIG) en milieuarts Hana Chovanova van het Vlaams Agentschap Zorg en Gezondheid (Toezicht Volksgezondheid).

Contacteer ons

Bond Moyson West-Vlaanderen

President Kennedypark 2
8500 Kortrijk

056 230 230